عاشورا و زیارت عاشورا،آیینة تجلّی تولی، با رویکرد قرآنی ـ روایی

نوع مقاله: علمی- ترویجی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث، دانشکدة اصول‌الدّین و عضو باشگاه پژوهشگران و نخبگان، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مشهد، ایران

2 دانشیار فلسفه، دانشگاه قم، قم، ایران

چکیده

 
واژة «تولّی» مصدر باب تفعّل و از ریشة «ولی» مشتق شده‌است. این کلمه حدود هشتاد بار به همراه مشتقات خود و بیش از چهار بار در زیارت عاشورا آمده‌است. تولی به معنای حب ودوستی اولیای الهی است و آن کششی در درون انسان است که وی را به سوی محبوب سوق می‌دهد. با جستجو در آیات و بررسی روایات می‌توان دریافت که «تولی» عامل جدایی مؤمنان از کفار، موجب رحمت خدا، محکم‌ترین دستگیرة ایمان، پایة اسلام، نشانة خیر و نیکی، برترین و بالاترین اعمال است. تولی در زیارت عاشورا به معنای رسیدن به امام حسین(ع) و رسیدن به خدای حسین(ع) است و با دوستی آن امام و اهل بیت(ع) می‌توان به مقربان الهی دست یافت. در این مقاله، بحث «جایگاه و ارزش تولی، در آیات و روایات و زیارت عاشورا» را بررسی می‌شود و در ابتدای مقاله به تعریف کلمة «تولّی» در لغت و اصطلاح می‌پردازیم، سپس به تولّی از دید قرآن و روایات و نیز آثار و موانع تولّی در قرآن اشاره می‌کنیم. در پایان، از تجلی «تولّی» در زیارت عاشورا و کسانی که باید نسبت به آن‌ها تولّی داشته باشیم، سخن به میان می‌آوریم.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Ashura and the Pilgrimage of Ashura, the Mirror of Tavalla's Manifestation, with a Qur'anic-Narrative Approach

نویسندگان [English]

  • Hashem Andisheh 1
  • Ahmad Abedi 2
1 PhD Candidate of Quran and Hadith Science, Faculty of Usul al-Din of Qom and Member of Young and Elite Researchers Club, Islamic Azad University, Mashhad Branch, Iran;
2 Associate Professor of Philosophy, Qom University, Qom, Iran
چکیده [English]

The word "Tully" has been derived from the verb "tali" and is derived from the root "Wali". This word has been used about eighty times, with its derivatives (Abdulbaqi, 1995, under the word "Tuli"), and four times in the Ashura pilgrimage. Friendship is the divine authority and it is the attraction within man that leads him to the beloved. Searching the verses and examining the narrations reveals that Tawli is the cause of the separation of believers from the atonement of God's mercy, and the strongest grasp of faith - the basis of Islam - the sign of goodness and goodness - is the highest and most rewarding acts.Tuli in the Ashura pilgrimage means reaching the Imam Hussein (AS) and reaching the God of Hussein (AS), and with the friendship of Imam Hussein (AS) and the Wahh Beit (AS) one can attain divine closeness. This article examines the discussion of the place and value of Tawali, in the verses, narrations and pilgrimage of Ashura. At the beginning of this article we will define the word "Tulsi" in the so-called word and then refer to Tulsi from the perspective of the Qur'an and its narratives and effects in the Qur'an. Finally, we talk about the manifestation of "Tully" in the pilgrimage to Ashura and to whom we must regard Tully.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Qur'an
  • narrations
  • Ashura Pilgrimage
  • Tavalla
  • love
  • Friendship
قرآن کریم. (1386). ترجمة مهدی الهی‌قمشه‌ای، قم: چاپخانة بزرگ قرآن کریم.
آلوسی، ابوالفضل محمود. (1415ق.). روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم و السبع المثانی. بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
ابن‌فارس، احمد. (1404ق.). معجم مقاییس اللغة. قم: مکتب الأعلام الإسلامی.
ابن‌کثیر دمشقی، اسماعیل‌بن عمرو. (1419ق.). تفسیر القرآن العظیم. بیروت: دار الکتب العلمیة.
ابن‌منظور، محمدبن مکرم. (1988م.). لسان العرب. بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
ابوالفتوح رازی، حسین‌بن علی. (1408ق.).روض الجنان و روح الجنان فی تفسیرالقرآن. مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی آستان قدس رضوی.
بحرانی، هاشم. (1416ق.). تفسیر البرهان. لبنان: مؤسسة اعلمی.
بغدادی، علاء‌الدین علی‌بن محمد. (1415ق.). لباب التأویل فی معانی التنزیل. بیروت: دار الکتب العلمیة.
ترمذی، محمدبن عیسی. (بی‌تا). سنن. تحقیق احمد محمد شاکر. بیروت: دارالکتب العلمیة.
ثعلبی نیشابوری، ابواسحاق احمدبن ابراهیم. (1422ق.).الکشف و البیان عن تفسیر القرآن. بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
جوهری، اسماعیل‌بن حمّاد. (1377ق.) الصحاح تاج اللغةو صحاح العربیة. تحقیق احمد عبدالغفور عطار. مصر: دارالکتاب العربی.
دستغیب، عبدالحسین. (1386). گناهان کبیره. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
راغب اصفهانی، حسین بن‌محمد. (1404ق.). المفردات فی غریب القرآن. مصر: دفتر نشر الکتاب.
زمخشری، محمودبن عمر. (1407ق.). تفسیر الکشاف. بیروت: دارالمعرفة.
سید رضی، محمدبن حسین. (1379). نهج‌البلاغه. ترجمة محمد دشتی. تهران: لاهیجی.
سیوطی، جلال الدین عبدالرحمن. (1404ق.). الدر المنثور فی التفسیر المأثور. بیروت: دار الکتب العلمیة.
شاذلی، سیدبن قطب بن ابراهیم. (1412ق.). فی ظلال القرآن. بیروت: دار الشروق.
طباطبایی، سید محمدحسین. (1377). تفسیرالمیزان. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
طبرسی، ابوعلی الفضل‌بن الحسن. (1405ق.). تفسیر جوامع الجامع فی تفسیر القرآن المجید. بیروت: دار الأضواء.
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ . (1380). تفسیر مجمع البیان. تهران: انتشارات فراهانی.
طبری، محمدبن جریر. (1356). جامع البیان عن تأویل آیّ القرآن. بیروت: دارالمعرفة.
طوسی، محمدبن حسن. (بی‌تا). التبیان فی تفسیر القرآن. قم: دار الکتب الإسلامیة.
عبدالباقی، محمد فؤاد. (1374). المعجم المفهرس. تهران: انتشارات اسلامی.
عروسی حویزی، عبدعلی بن جمعة. (1415ق.). تفسیر نورالثقلین. قم: المطبعة العلمیة.
فخر رازی، محمدبن عمر. (بی‌تا). تفسیر مفاتیح الغیب. بیروت: دار المعرفة.
فرات کوفی، ابوالقاسم فرات‌بن ابراهیم. (1410ق.). تفسیر فرات الکوفی. تهران: سازمان چاپ وانتشارات وزارت ارشاد اسلامی.
فیروز آبادی، مجدالدین محمدبن یعقوب. (1419ق.). القاموس المحیط. به اشراف محمد نعیم العرقوسی. بیروت: مؤسسة الرسالة.
فیض کاشانی، محسن. (1415ق.). تفسیر الصافی. بیروت: مؤسسة اعلمی.
ــــــــــــــــــــــــــــــ . (1418ق.). تفسیر الاصفی. بیروت: دار الکتب العلمیة.
قرشی، سید علی‌اکبر. (1377). تفسیر احسن الحدیث. تهران: بنیاد بعثت.
ـــــــــــــــــــــــــ . (1376).قاموس قرآن. تهران: دار الکتب الإسلامیة.
کلینی رازی، ابی‌جعفر محمدبن یعقوب. (1381). اصول کافی. تهران: انتشارات اسوه.
مجلسی، محمدباقر. (1403ق.). بحارالانوار لدرر اخبار الائمة الاطهار. بیروت: دار إحیاء التراث العربی.
مشکوری، ابوالفضل. (1361). فقه سیاسی اسلام. بی‌جا: آدین.
مصدقیان، حسینعلی. (1383). شرحی بر زیارت عاشورا [تحلیلی. تاریخی]. اصفهان: کهن دژ.
مطهری، مرتضی. (1370). مجموعة آثار استاد شهید مطهری (3). تهران: صدرا.
مکارم شیرازی، ناصر و دیگران. (1378). اخلاق در قرآن. قم: مدرسة الإمام علی‌بن ابی‌طالب.
میبدی، احمدبن ابی‌سعد رشیدالدین. (1371). کشف‌الأسرار و عدة الأبرار. تهران: انتشارات امیرکبیر.