سیر استکمالی انسان در تفسیر عرفانی امام خمینی(ره) و علامه جوادی آملی

نوع مقاله: علمی- ترویجی

نویسنده

استادیار علوم قرآن و حدیث دانشگاه قرآن و حدیث تهران، تهران، ایران

چکیده

این پژوهش از نوع کاربردی است که با هدف بررسی سیر استکمالی انسان در قرآن و عرفان انجام شده‌است. در این تحقیق، به روش مطالعة توصیفی‌ـ تحلیلی بدین پرسش پاسخ داده می‌شود که چه مؤلفه‌هایی از دیدگاه امام خمینی(ره) و علامه جوادی آملی بر کمال انسان تأثیر می‌گذارد و موجب می‌شود تا از فرصت زندگی در این دنیا که بهترین، بلکه تنها زمان برای رشد و پرورش روح است، استفاده نماید. راهکارهای قرآن و عرفان دربارة این مسئله چیست؟ پس از گردآوری اطلاعات به روش کتابخانه‌ای و تجزیه و تحلیل آن‌ها به روش تحلیل محتوا این نتایج به دست آمده‌است: نگاه حضرت امام خمینی(ره) و علامه جوادی آملی به گونه‌ای است که برخلاف برخی دیگر از اهل عرفان مانند ابن‌عربی در تقسیم‌بندی اولیه خود، انسان را به دو قسم «انسان کامل» و «انسان حیوان» تقسیم نمی‌کنند، بلکه انسان را برخلاف حیوانات، صاحب دو مقام می‌دانند که به سبب داشتن مقام عنداللّهی، برای دور شدن از خوی حیوانی ‌باید «سیر استکمالی» داشته باشد، چنان‌که هدف از خلقت نیز چنین بوده‌است. از نگاه ایشان، انسان به دلایل متعددی (مانند مقام خلافت الهی و نیز قوس نزول و صعود)، نسبت به دیگر موجودات از کرامت برخوردار است. بنابراین، با سِیر استکمالی خود،  قابلیت حرکت به سوی غایت غیرمتناهی الهی را دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Ripen Process of Human in the Mystical Interpretation of Imam Khomeini and Ayatollah Javadi Amoli

نویسنده [English]

  • Elahe Hadian Resnani
Assistant Professor of Quran and Hadith, Tehran University of Quran and Hadith, Tehran, Iran
چکیده [English]

This is an applied research which seeks to evaluate the scientific and practical perfection of man in the Quran and mysticism. In this research with an analytic method, we try to answer: What components influence the scientific and practical perfection of man and have made him seize the opportunity to live in this world which is the best time to train and nurture his soul? And what are the strategies of Quran and mysticism about it? The following findings were made after collecting and analyzing the data using a library approach. Based on the primary classification and attitude of Imam Khomeini and Ayatollah Javadi Amoli, unlike some other classifications of mystics such as Ebne Arabi’s classification, humans are not divided into perfect humans and animal humans. However, they Believe humans, unlike animals, have two ranks. Due to a high position before Allah, and in order to get away from the animal trait, they must have a ripen process, which is the purpose of the creation. In their opinion, for various reasons such as his rank as Caliph of Allah, and descendent and ascendant arcs, human has dignity over other creatures. Thus, with the ripen process, human has the potentiality to move towards the non-finite divine aim.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ripen Process
  • Anthropology
  • Caliph of Allah
  • Imam Khomeini
  • Ayatollah Javadi Amoli