جایگاه و حوزۀ تفکّر انسان در قرآن کریم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علوم قرآن و حدیث، دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران

2 کارشناسی ارشد علوم قران و حدیث، دانشگاه بین المللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران.

10.22054/ajsm.2021.27671.1379

چکیده

یکی از مسائل اساسی در باب فکر، جایگاه آن در وجود آدمی و به عبارت دیگر یافتن نسبت میان اندیشه و هستی انسان است. در منابع و معارف اسلامی و به ویژه شیعی از عقل به عنوان محبوب‌ترین مخلوق الهی و رسول باطنی یاد و اساس شخصیت آدمی و وجه تمایز او با سایر موجودات تلقی شده و از طرفی پر رنگ‌ترین نقش قرآن کریم در شکل‌دهی به نظام فکری بشر، ارائه موضوع است؛ یعنی قرآن اساسی‌ترین حوزه‌هایی را که اندیشیدن و کاوش در آنها، روشن‌کننده راه هدایت و تحول آفرین در زندگی فردی و اجتماعی انسان تلقی می-شود، به بهترین شکل معرفی نموده‌است، حوزه‌هایی مانند جهان خلقت، احکام الهی و تحولات تاریخی. این مقاله به روش توصیفی-تحلیلی ضمن تبیین نقش و جایگاه تفکر در ساختار وجود آدمی از منظر قرآن کریم، به واکاوی مهم‌ترین و اساسی‌ترین حوزه‌ها و موضوعات پیشنهادی این منبع وحیانی برای اندیشه آدمی و پیشبرد جامعه بشری می‌پردازد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role and Position of Human Thought in the Holly Qur'an

نویسندگان [English]

  • Davoud Memari 1
  • Khadije Abbasalizadeh 2
1 Assistant Professor of Qur'an and Hadith Sciences, Imam Khomeini International University, Qazvin, Iran
2 MA of Qur'an and Hadith Sciences, Imam Khomeini International University, Qazvin, Iran;
چکیده [English]

One of the basic issues about thought is its place in human existence, in other words, finding the relationship between thought and human existence. In Islamic sources and teachings, especially Shiites, the intellect is considered as the most popular divine creature and esoteric messenger, and the basis of human personality and its distinction with other creatures is considered, and on the other hand, the most colorful role of the Holy Qur'an in shaping The human intellectual system is the presentation of the subject; That is, the Qur'an has introduced the most basic areas in which thinking and exploring are considered to illuminate the path of guidance and change in human individual and social life, areas such as the world of creation, divine laws, and historical developments. This article, in a descriptive-analytical method, while explaining the role and position of thought in the structure of existence from the perspective of the Holy Qur'an, analyzes the most important and fundamental areas and topics proposed by this revelation source for human thought and the advancement of human society.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Holy Qur'an
  • man
  • Thought
  • world of creation
  • Divine Commandments
  • Historical Developments
قرآن کریم.
جعفری، محمدتقی. (1378). روانشناسی اسلامی. تهران: انتشارات پیام آزادی.
خوانساری، محمد. (1374). منطق صوری. تهران: انتشارات آگاه.
دورانت، ویل. (1370). تاریخ فلسفه. ترجمه عباس زریاب. تهران: ‌موسسه انتشارات و آموزش انقلاب اسلامی.
راغب اصفهانى، حسین بن محمد. (1412). المفردات فی غریب القرآن. دمشق: دارالعلم الدار الشامیه.
سعدی، مصلح‌الدین. (1377). کلیات. تهران: نشر آونگ.
سلحشوری، احمد. (1390). انواع تفکر. همدان: انتشارات دانشگاه بوعلی سینا.
شعاری نژاد، علی اکبر. (1370). روانشناسی عمومی. تهران: توس.
صدر، محمد باقر. (1371). سنتهای تاریخ در قرآن. مترجم: سید جمال مرادی، تهران: انتشارات روزبه.
طباطبائی، سید محمد حسین. (1417). المیزان فی تفسیر القرآن. دفتر انتشارات اسلامی جامعه مدرسین حوزۀ علمیۀ قم.
طبرسى، فضل بن حسن. (1372). ‏مجمع البیان فى تفسیر القرآن. تهران: انتشارات ناصر خسرو.
طریحى، فخر الدین. (1375). ‏مجمع البحرین. ‏تهران: کتابفروشى مرتضوى.
قرشی، علی اکبر. (1361). قاموس قرآن. تهران: دار الکتب الاسلامیه.
گلشنی، مهدی. (1394). علم دینی. تهران: انتشارات دانشگاه شریف.
مطهری، مرتضی. (1384). اسلام و نیازهای زمان. تهران: انتشارات صدرا.
مطهری، مرتضی. (1358). بیست گفتار. تهران: انتشارات صدرا.
مکارم شیرازی، ناصر. (1374). تفسیر نمونه. تهران: دار الکتب الاسلامیه.
مولوی، جلال الدین محمد. (1366). مثنوی معنوی. تهران: نشر فرهنگ.
نقیب زاده، میر عبدالحسین. (1380). درآمدی بر فلسفه. تهران: کتابخانه طهوری.